Liegen voor Uruzgan
In de Tweede Kamer roepen: 'U liegt!' wordt onbehoorlijk gevonden. Als dat iets te vaak gebeurt wil de Kamervoorzitter wel eens optreden en de zondaar erop wijzen dat dit geen parlementair taalgebruik is.
Soms verschijnt dan onze nationale moraalridder Bas van der Vlies van de Staatkundig Gereformeerde Partij en roept zijn collega’s op om toch vooral netjes te blijven in het taalgebruik. Dat deed hij gisteren ook weer. Hij spreekt dan over gebrek aan respect en gezag en hoopt op meer fatsoen.
Het ging er gisteren inderdaad vaak ruw aan toe. Dat zo'n bovenste beste man als SGP-Bassie dan een preek houdt, is te begrijpen, maar is dat alles wat er te zeggen valt over het gedrag van brutale sprekers?
Als je echt vindt dat iemand liegt, dan kun je dat natuurlijk 'beschaafd' duidelijk maken: 'u draait eromheen', 'wat u zegt is enigszins bezijden de waarheid', en nog meer van die brave uitdrukkingen. Maar ook daar zit vaak wat schijnheiligs in.
Gisteren was er iets bijzonders aan de hand: het kabinet zat al maanden in moeilijkheden. Er moest van alles: bezuinigingsoperatie, moet nog beginnen, het Irakdebat er goed vanaf brengen, nauwelijks gelukt, en nu weer Uruzgan, met kans op kabinetsval.
De laatste weken waren wel zéér merkwaardig. Duidelijke onenigheid tussen ministers. Men sprak elkaar tegen, zowel inzake Irak als Uruzgan. TV-kijkers dachten: of de een liegt of de ander. Dan denkt de oppositie: dat moeten we toch kunnen klaren, maar nee, hoor, ministers bedachten mistige woorden als 'misverstand' en 'prematuur'.
Dan ontstaan er bij urenlang debatteren omstandigheden die het bloed onder je nagels vandaan halen. Is het dan gek dat er kamerleden zijn die gewoon roepen: 'U liegt'?
Als je een uur lang werkt om een roestige poort open te krijgen, en het lukt niet, dan word je woedend en dan geef je een trap tegen de deur. Krak!
Dus gisteren: 'U liegt'.
Moet dat kunnen? Ja, dat moet kunnen. Kamerleden gebruiken wel verbaal geweld, 'U bent een leugenaar', maar het kabinet gebruikt óók geweld, al is dat geen verbaal geweld: 'Ik voel niet de behoefte hierop in te gaan', 'Ik blijf bij mijn vorige verklaring', 'Wat Bos zei was prematuur' 'Daarop past nu geen antwoord'.
Geen verbaal geweld, maar je voelt je toch belazerd als kamerlid.
Fatsoen gebruiken bij debatten is altijd goed, maar het moet wel van twee kanten komen (ook Rita Verdonk mag zeggen 'U liegt', maar dan liefst niet zo lomp als zij deed tegenover Wouter Bos. Rita mist kennelijk innerlijke beschaving).
Je kunt reden hebben om te liegen, lieg dan, maar wees niet beledigd als de ander dan zegt: 'Je liegt'.
Met de groeten aan het kabinet en Bas van der Vlies.